Czym właściwie jest adaptacja?

Adaptacja to czas potrzebny dziecku na oswojenie się z nową sytuacją.

Maluch poznaje:

• nowe miejsce i sale,
• opiekunki i inne dzieci,
• rytm dnia,
• nowe zasady i zwyczaje,
• momenty rozstania z rodzicem,
• sposoby odpoczynku, zabawy i wspólnego funkcjonowania.

Każde dziecko przechodzi ten proces inaczej. Nie ma jednego właściwego sposobu ani określonego terminu, w którym dziecko „powinno” się zaadaptować.

Jedno dziecko szybko zacznie poznawać zabawki i otoczenie, inne będzie potrzebowało więcej czasu na obserwowanie. Jedno łatwo pożegna się z rodzicem, inne może reagować płaczem.

To nie oznacza, że któreś z dzieci radzi sobie lepiej lub gorzej.

Każde dziecko ma własne tempo.

Płacz jest częścią emocji, nie porażką

Płacz podczas rozstania może być dla rodzica trudny. To naturalne, że pojawia się wtedy niepokój i pytania: „Czy moje dziecko sobie poradzi?”, „Czy dobrze zrobiłam/zrobiłem?”

Warto pamiętać, że płacz jest jednym ze sposobów, w jaki małe dziecko wyraża swoje emocje.

Może oznaczać:

„Tęsknię za mamą.”
„Nie wiem jeszcze, co się tutaj wydarzy.”
„To dla mnie coś nowego.”
„Potrzebuję bliskości.”

Dlatego nie chcemy uczyć dziecka, że nie powinno płakać.

Chcemy pomóc mu zrozumieć, że jego emocje są ważne, a nowe miejsce może stać się bezpieczne i bliskie.

Jak dobrze pożegnać się z dzieckiem?

Pożegnanie powinno być przede wszystkim spokojne, krótkie i przewidywalne.

Warto:

• powiedzieć dziecku, że wychodzisz,
• nazwać, kiedy wrócisz w sposób zrozumiały dla malucha,
• przytulić dziecko,
• pożegnać się i rzeczywiście wyjść.

Nie warto przedłużać pożegnania w nieskończoność, wracać kilka razy ani znikać bez słowa.

Można powiedzieć:

„Teraz zostajesz z panią. Pobawisz się, zjesz obiadek, odpoczniesz, a ja po Ciebie wrócę.”

Dla małego dziecka określenie „za trzy godziny” może niewiele znaczyć. Znacznie łatwiej odwołać się do wydarzeń, które zna:

„Wrócę po Ciebie po obiadku.”

Najważniejsze jest jednak to, aby komunikat był spokojny i pewny.

Czy dziecko może mieć swoją przytulankę?

Jeżeli dziecko ma ulubionego misia, kocyk lub inną rzecz, która daje mu poczucie bezpieczeństwa, taki przedmiot może być pomocny podczas pierwszych dni.

Znajomy przedmiot przypomina dziecku dom i może ułatwić przejście przez moment rozstania.

To mały kawałek znanego świata zabrany ze sobą do nowego miejsca.

Jak przygotować dziecko do rozpoczęcia żłobka?

Przygotowanie nie musi oznaczać wielkich zmian. Najczęściej najlepiej sprawdzają się małe kroki w codziennym życiu.

Warto:

🕰️ Oswajać z rytmem dnia

Stopniowo przybliżać pory pobudki, posiłków i odpoczynku do rytmu, który będzie obowiązywał w żłobku.

👕 Zachęcać do samodzielności

Pozwalać dziecku próbować samodzielnie jeść, pić, zdejmować czapkę czy odkładać zabawkę.

Nie chodzi o to, żeby maluch wszystko potrafił.

Chodzi o to, żeby miał możliwość próbować.

🗣️ Opowiadać o żłobku

Rozmawiać o tym, co będzie się działo. Można oglądać zdjęcia placówki, pokazywać drogę do żłobka i opowiadać o tym, że będzie tam można się bawić, poznawać nowe osoby i odpoczywać.

📖 Czytać książeczki

Historie o rozstaniu, nowych miejscach i pierwszych doświadczeniach pomagają dziecku oswoić temat żłobka.

Warto sięgnąć po naszą książeczkę adaptacyjną „Pszczółka idzie do żłobka” przygotowaną dla dzieci rozpoczynających przygodę w Żłobku Gminnym „Akademia Małej Pszczółki” w Przyszowie.

Książeczka jest dostępna w wersji papierowej w żłobku oraz online na naszej stronie internetowej.

Wspólne czytanie to prosty sposób na spokojne oswajanie dziecka z nowym miejscem i rozstaniem z rodzicem.

❤️ Ćwiczyć krótkie rozstania

Jeżeli dziecko nie miało wcześniej wielu doświadczeń z rozłąką z rodzicem, warto stopniowo dawać mu możliwość pozostawania na krótko z bliską, zaufaną osobą.

Czego lepiej unikać?

W czasie przygotowań do żłobka warto zwrócić uwagę również na słowa, których używamy.

Lepiej unikać komunikatów:

❌ „Nie będziesz przecież płakać.”
❌ „Musisz być grzeczny.”
❌ „Jak będziesz płakać, mama będzie smutna.”
❌ „Tam na pewno będzie super, więc nie ma się czego bać.”
❌ „Jak będziesz płakać, to po Ciebie nie przyjdę.”

Zamiast tego możemy powiedzieć:

• „Możesz tęsknić za mamą.”
• „Jeśli będzie Ci smutno, możesz powiedzieć o tym pani.”
• „Wiem, że to dla Ciebie coś nowego.”
• „Pani będzie przy Tobie.”
• „Wrócę po Ciebie.”

Dziecko nie potrzebuje zapewnienia, że nie będzie żadnych trudnych emocji.

Potrzebuje pewności, że nie zostanie z nimi samo.

Adaptacja każdego dziecka wygląda inaczej

Niektóre dzieci szybko odnajdują się w nowym miejscu. Inne potrzebują więcej czasu.

Może zdarzyć się, że dziecko:

• początkowo chętnie zostaje, a po kilku dniach zaczyna protestować,
• przez pewien czas płacze przy rozstaniu,
• długo obserwuje, zanim zacznie uczestniczyć w zabawie,
• potrzebuje więcej kontaktu z opiekunem,
• po powrocie do domu jest bardziej zmęczone lub rozdrażnione.

Takie reakcje mogą towarzyszyć procesowi oswajania nowej sytuacji.

Adaptacja nie zawsze przebiega liniowo.

Są dni łatwiejsze i trudniejsze. Najważniejsze jest, aby dziecko miało obok siebie spokojnych i uważnych dorosłych, którzy pomogą mu przejść przez ten czas.

Rodzic również potrzebuje adaptacji

Pierwsze rozstanie z dzieckiem może być trudne także dla mamy i taty.

To zupełnie naturalne.

Możemy zastanawiać się:

Czy dobrze wybrałam?
Czy moje dziecko będzie szczęśliwe?
Czy ktoś je przytuli, kiedy będzie płakało?
Czy będzie jadło i spało?

Te emocje są ważne.

Dlatego adaptacja jest procesem całej rodziny, a nie tylko dziecka.

Spokój rodzica nie oznacza, że nie wolno mu się martwić. Oznacza raczej zaufanie, że dziecko może krok po kroku nauczyć się funkcjonowania w nowym miejscu.

W Akademii Małej Pszczółki dajemy czas

Nie oczekujemy, że mała pszczółka od pierwszego dnia będzie znała cały swój ul.

Najpierw poznaje nowe miejsce.
Potem nowe twarze.
Później nowe zabawy i zwyczaje.
Z czasem zaczyna rozpoznawać rytm dnia.
A krok po kroku pojawia się coraz więcej spokoju, ciekawości i samodzielności.

Bo właśnie tak wygląda dorastanie – małymi krokami.

Chcemy, aby każde dziecko mogło rozpocząć swoją żłobkową przygodę w swoim tempie, z poczuciem bezpieczeństwa i bliskości.

A rodzicom chcemy przypominać:

Nie musicie mieć gotowego, „idealnie przygotowanego” dziecka.

Wspólnie pomożemy mu poznać jego nowy mały świat.

Witamy w Akademii Małej Pszczółki – miejscu, w którym małe skrzydełka uczą się latać.